طبق ماده ۳۵۷ قانون تجارت حق العمل کار شخصی است که به نام خود اما به حساب آمر معامله می کند و در برابر این عمل، حق الزحمه ( حق العمل ) دریافت می کند. لذا برای استیفاء از عمل وی به او اجرت می دهند. نام دیگر حق العمل کاری، خرید به دستور و به حساب دیگری است، حق العمل کار را به فرانسه ” کمیسیونر” گویند. تعبیر دیگر آن ” نمایندگی ناقص” است چرا که اگرچه حق العمل کار، نماینده است اما برای وی مسئولیتی متصور است و حق العمل کار در برابر طرف معامله مسئول اجرای تعهدات فرض شده است.

در ادامه با ثبت کریم خان همراه باشید تا به توضیح حقوق حق العمل کار بپردازیم.

حقوق حق العمل کار

  • الف : اجرت
  • ب: حق حبس
  • ج: مخارج

الف: اجرت

براساس ماده ۳۶۹ قانون تجارت، حق العمل کار اجرت معین شده حق العمل کار در قرارداد است. حق العمل کار زمانی مستحق حق العمل کار می گردد که معامله اجرا شده باشد. اجرا فرع بر انعقاد عقد می باشد. مثلاًدر صورتی که عقد بیع توسط حق العمل کار منعقد شده باشد، او بعد از ارائه کلیه مبیع و ثمن مستحق حق العمل می گردد.

در صورتی که معامله اجرا نشود دو حالت را می توان در نظر داشت :

  • حالت اول: عدم اجرای معامله مستند به آمر باشد مثل آن که حق العمل کار مامور در خرید بوده و آمر ثمن معامله را به او تحویل ندهد. در این صورت حق العمل کار مستحق حق العمل ( اجرت المسمی ) می باشد.
  • حالت دوم : معامله اجرا نشود به هر دلیلی غیر به آمر. در این حالت حق العمل کار مستحق اجرت المثل یعنی اجرت طبق عرف و عادت است، مانند آن که طرف معامله تعهدات خود را اجرا نکند و معامله فسخ گردد.

اجرت حق العمل کار

  • اجرای معامله : دریافت حق العمل
  • عدم اجرا : مستند به فعل آمر : دریافت حق العمل
  • دلایل دیگر غیر از فعل آمر : دریافت اجرت المثل

ب: حق حبس

براساس ماده ۳۷۱ قانون تجارت، حق العمل کار در قبال آمر برای وصول مطالبات خود از او نسبت به اموالی که موضوع معامله بوده و یا نسبت به قیمتی که دریافت کرده، حق حبس خواهد داشت.

حق العمل کار و متصدی حمل و نقل، از حقی به نام حق حبس برخوردارند. حق العمل کار می تواند مالی را که برای آمر خریداری کرده نزد خود نگه دارد تا آمر حق العمل و مخارج معامله را به او بدهد. مثلاَ کلید و اسناد منزل خریداری شده را به آمر تحویل ندهد تا حق الزحمه و مخارج او تحویل داده شود.

حق حبس

  • حق حبس حق العمل کار، در مقابل آمر است.
  • حق حبس جهت وصول مطالبات می باشد
  • حق حبس نسبت به اموالی که موضوع معامله بوده یا نسبت به قیمتی که دریافت کرده است.

ج: مخارج حق العمل کار

براساس ماده ۳۶۸ قانون تجارت، کلیه مخارج و مساعده که لازم بوده را می تواند دریافت نماید. اما دلال تنها در دو صورت می تواند مخارج را درخواست نماید : ۱٫ شرط ۲٫ عرف تجاری
مخارجی را که حق العمل کار انجام داده و برای انجام معامله و نفع آمر مورد نیاز بوده و هم چنین هر مساعده ای که به نفع آمر داده باشد، اصلاَ یا منفعتاَ به حق العمل کار بازگردانده شود.
حق العمل کار می تواند مخارج انبارداری و حمل و نقل را نیز به حساب آمر بگذارد.

همکاران ما در ثبت شرکت کریم خان ، با افتخار در خدمت شما خواهند بود.

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *